Wie is de maker?

De hoofdregel is de maker is degene die het oorspronkelijke werk zélf heeft gecreëerd het auteursrecht daarop bezit (artikel 4 Auteurswet).

De hoofdregel is de maker degene die het oorspronkelijke werk zélf heeft gecreëerd het auteursrecht daarop bezit (artikel 4 Auteurswet). Makers zijn ook  regisseurs, componisten, producenten, fotografen, schrijvers of kunstenaars, en ook een persoon die video-opnamen maakt is een maker. Registratie of depot van een werk is niet nodig om beschermd te worden door het auteursrecht; dit recht ontstaat automatisch op voorwaarde dat het gecreëerde werk oorspronkelijk is. In verband met bewijsproblemen kan het wel verstandig zijn om een werk te deponeren waardoor de auteur kan aangeven dat het op een bepaalde datum reeds bestond.

Meerdere makers

Een werk kan meerdere makers hebben als er meer personen een oorspronkelijke bijdrage aan hebben geleverd. Werken met meer makers komen veel voor.

Bij wetenschappelijke publicaties zijn er vaak co-auteurs. Er is dan sprake van gezamenlijk auteursrecht en er is toestemming nodig van alle co-auteur(s) indien er wat met het materiaal wordt gedaan. 
Bij een geïllustreerd boek is er naast  de auteur ook vaak de tekenaar en fotograaf. 
Bij een video(film) is er al snel sprake van een hele reeks makers: de regisseur, de scriptschrijver, de cameraman en de editor.

Naast deze makers hebben ook uitvoerende kunstenaars, zoals acteurs en muzikanten, rechten. In hun geval spreken we van naburige rechten; deze rechten lijken erg op het auteursrecht. Naburige rechten zijn in Nederland geregeld in de Wet Naburige Rechten.

Niet zelden worden in een (video)film (delen van) andere werken gebruikt; er wordt bijvoorbeeld bestaande muziek aan toegevoegd en/of fragmenten uit een andere videofilm. De makers van deze eerdere werken behouden hun auteursrechten daarop, ook als delen van hun werk aan een nieuw werk worden toegevoegd.  Indien er werk van derden wordt gebruikt dan is er altijd toestemming nodig van de oorspronkelijke rechthebbende in verband met de auteursrechten of de naburige rechten op dat oudere werk. Een uitzondering hierop vormt het publiek domein en bepaalde creative commons werken. 

Ten slotte moet bij het maken van beeldmateriaal  rekening worden gehouden met rechten die kunnen rusten op dat wat in beeld wordt gebracht. Zo heeft de schilder auteursrecht op het schilderij dat in beeld is gebracht en hebben de personen die zijn gefilmd het zogenaamde portretrecht. Welk van die rechten het belangrijkste is hangt af van de inwisselbare populariteit van de geportretteerde.

Rechthebbende

De auteurswet geeft aan dat er uitzonderingen zijn waar de maker niet zelf de rechthebbende is. Ook door contractuele afspraken kan een ander dan de maker de rechthebbende worden. Bijvoorbeeld door overdracht van auteursrechten. 
Een uitzondering geldt voor een maker in dienstverband: het auteursrecht op zijn werk komt dan toe aan de werkgever, maar dan moet de creatie van deze werken wel tot de taakomschrijving van de werknemer behoren. We noemen deze uitzondering het werkgeversauteursrecht, te vinden in artikel 7 van de Auteurswet.  
Een hogeschool heeft op basis van de wet en de CAO in beginsel het auteursrecht op het werk en de creaties van medewerkers. Bij universiteiten is het vaak net andersom – daar wordt in principe de medewerker als rechthebbende aangemerkt. Op studentwerken die beogen de kennis en vaardigheden van de student te toetsen, berust het auteursrecht bij de student zelf. Mits de student geen auteursrechtelijk beschermd werk van anderen in zijn creatie heeft gebruikt. 

Een freelancer houdt zelf zijn auteursrecht op het werk dat hij in opdracht heeft gemaakt. Dat is alleen anders als hij schriftelijk met de opdrachtgever overdracht van auteursrecht heeft afgesproken. Dat kan bijvoorbeeld worden afgesproken in algemene voorwaarden bij de opdrachtovereenkomst. Het is natuurlijk verstandiger om als opdrachtnemer te bedingen dat deze diens auteursrechten behoudt, en hoogstens in licentie geeft aan de opdrachtnemer. Let op: voor zowel de overdracht als de licentie van auteursrechten geldt in Nederland een akte vereiste. Dit kan dus niet mondeling.